Je energielabel verbeteren doe je door te zorgen dat je huis minder fossiele energie nodig heeft: met isolatie, zuinigere installaties of zonnepanelen. Volgens RVO bepaalt een energieadviseur het label met de methode NTA 8800, na een bezoek bij je thuis. Ontbreekt bewijs van de isolatie, dan schat de adviseur de isolatiewaarde in op basis van het bouwjaar.

Portiekflat uit de jaren zeventig met nieuwe kozijnen in de ochtendzon
Woningen van voor 1975 zijn bij de bouw niet of nauwelijks geïsoleerd · Afbeelding: VindenRen

Hoe wordt het energielabel van je woning bepaald?

Een energieadviseur, ook wel EP-adviseur genoemd, komt bij je langs. De adviseur bekijkt de isolatie, de verwarming en de ventilatie van je woning. Daarna bepaalt een computerprogramma het label. Dat programma rekent met een gemiddeld aantal bewoners en het gemiddelde Nederlandse klimaat. Dit bezoek heet de opname en duurt volgens RVO ongeveer 1,5 tot 2 uur. Als eigenaar moet je erbij zijn.

De labelletter laat zien hoeveel fossiele energie je woning gebruikt. A++++ is het zuinigst, G het minst zuinig. Sinds 29 mei 2026 heeft het label een nieuw ontwerp. Op de eerste pagina staan nu de energiebehoefte, het fossiele energiegebruik en het deel hernieuwbare energie. Ook zie je hoe goed bijvoorbeeld de gevels en het dak zijn geïsoleerd.

Het label gaat alleen over het huis zelf. Je tv, koelkast en wasmachine tellen niet mee, en korter douchen maakt je label niet beter. Daarom is het verbruik op het label bijna nooit gelijk aan dat op je energierekening.

Energie-index of energielabel?

Op 1 januari 2021 is de methode veranderd: sindsdien wordt elk nieuw label bepaald met NTA 8800. Heb je nog een energie-index of een vereenvoudigd energielabel van voor 2021? Die blijft volgens de Rijksoverheid 10 jaar geldig. Laat je nu een nieuw label maken, dan krijg je een energielabel volgens NTA 8800 en geen nieuwe energie-index. Een letter van voor 2021 is ook niet precies dezelfde als een letter van nu. Bij de overstap kreeg volgens RVO ongeveer de helft van de woningen dezelfde letter. Bij ongeveer 90% scheelde het hooguit één labelklasse.

Welke maatregelen tellen het zwaarst voor je energielabel?

Welke maatregel bij jou het zwaarst telt, rekent de adviseur uit. Dat hangt af van wat er nu al zit. Kijk daarom eerst op je huidige label: daar staan volgens RVO de mogelijke verbeteringen voor isolatie en installaties. Voor het label tellen drie dingen, schrijft Kenniscentrum Duurzaam Leven (voorheen Milieu Centraal):

  • Isolatie: hoeveel warmte je huis verliest via de muren, het dak, de vloer en de ramen.
  • Vaste installaties: voor verwarming, frisse lucht, koeling en warm water, zoals een cv-ketel of een warmtepomp.
  • Zelf energie opwekken: zonnepanelen voor stroom of een zonneboiler voor warm water.

Alleen wat de adviseur kan zien of wat je kunt bewijzen, telt helemaal mee. Voor de rest rekent de adviseur met een voorzichtige standaardwaarde op basis van het bouwjaar. Dat kan een ongunstiger label geven.

Per maatregel: wat het doet en welk bewijs de adviseur wil zien

MaatregelWat het doetBewijs voor de adviseurWie doet het
DakisolatieMinder warmteverlies via het dakFactuur met dikte en Rd-waarde, foto's tijdens het werk of van de verpakkingIsolatiebedrijf; een schuin dak kun je ook zelf isoleren
SpouwmuurisolatieVult de ruimte tussen de muren, zodat die minder kou afgevenFactuur of offerte van het isolatiebedrijfAltijd een gespecialiseerd bedrijf
Vloer- of bodemisolatieMinder kou en vocht uit de kruipruimteFactuur met dikte en Rd-waarde, foto's in de kruipruimteIsolatiebedrijf, of zelf als je kruipruimte hoog genoeg is
Isolatieglas (hr++ of triple)Minder warmteverlies via de ramenFactuur van de glaszetter; de code in de strip tussen de glasplatenGlaszetter of kozijnbedrijf
VentilatieGenoeg verse lucht in een beter geïsoleerd huisDocumentatie van de mechanische ventilatie of de wtwInstallateur
(Hybride) warmtepompVerwarmt met minder of helemaal zonder aardgasDocumentatie over het type en het rendementInstallateur
ZonnepanelenWekt zelf stroom opFactuur met het aantal panelen, merk, type en totaal vermogen (wattpiek)Installateur

Wat isoleren kost, hangt af van het oppervlak, het materiaal en hoe goed de plek bereikbaar is. De actuele prijzen staan op onze pagina Wat kost isolatie? Meer over de soorten isolatie lees je bij woning isoleren en vloerisolatie. Voor isolatie bestaat ook subsidie. De voorwaarden staan in het artikel over de ISDE-subsidie voor isolatie.

In welke volgorde pak je het aan?

Begin bij de isolatie en kies pas daarna een andere verwarming. In een slecht geïsoleerd huis heeft een warmtepomp of een aansluiting op een warmtenet geen zin, schrijft de Rijksoverheid. De stappen hieronder volgen de adviezen van Kenniscentrum Duurzaam Leven:

  1. Kijk wat er al geïsoleerd is. Het bouwjaar van je huis vind je in de BAG-viewer van het Kadaster. Huizen van voor 1975 zijn bij de bouw niet of nauwelijks geïsoleerd. Tussen 1975 en 1983 kregen spouwmuur en dak een matige isolatie. Vorige bewoners kunnen wel al iets hebben laten doen.
  2. Isoleer dak, gevel, vloer en ramen. Een goed moment is als je toch al gaat verbouwen of je kozijnen vernieuwt.
  3. Zorg voor genoeg verse lucht. Een huis mag niet potdicht worden: vochtige lucht geeft schimmel en houtrot. Meer over ventileren lees je bij wtw-ventilatie.
  4. Kies daarna de verwarming. Een hybride warmtepomp kan ook bij matige isolatie. Voor een volledig elektrische warmtepomp moet je huis minstens redelijk tot goed geïsoleerd zijn, schrijft het kenniscentrum.

Alle maatregelen om je huis zuiniger te maken, staan bij elkaar op de pagina Verduurzaam je woning.

Woon je in een appartement?

In een appartementengebouw zijn de gevels, de ramen en het glas meestal gemeenschappelijk bezit van de VvE. Over isolatie beslist de VvE daarom samen, schrijft Kenniscentrum Duurzaam Leven. Voor zonnepanelen op het dak is een besluit van de ledenvergadering nodig. Wil je in een portiekflat je label verbeteren? Begin dan bij het bestuur van je VvE. Vraag welke delen gemeenschappelijk zijn en of er al plannen liggen.

Wat is het voordeel van een beter energielabel?

Volgens het kenniscentrum is een huis met een goed label warmer en comfortabeler, en stoot het minder CO₂ uit. Isolatie scheelt flink in je verbruik. Een goed geïsoleerde hoekwoning gebruikt volgens het kenniscentrum gemiddeld 800 m³ gas per jaar voor verwarming. Een vergelijkbare, slecht geïsoleerde woning heeft ongeveer 1900 m³ nodig.

Het label laat ook zien of je huis klaar is om zonder aardgas te verwarmen. Op het label staat of het dak, de vloer of de ramen nog extra isolatie nodig hebben voor een warmtepomp of een warmtenet.

Een beter label betekent niet vanzelf een lagere rekening. Het label rekent met standaardgedrag. Hoe warm je stookt en hoelang je doucht, maken voor je rekening wel verschil.

Wat als je energielabel verloopt?

Een energielabel is 10 jaar geldig vanaf de opname. De datum staat op het label bij ‘geldig tot’. Je krijgt geen bericht van de overheid als je label verloopt, schrijft RVO. Een verlopen label vind je ook niet meer terug in MijnOverheid of EP-online.

Een geldig label heb je volgens RVO nodig bij:

  • verkoop of nieuwe verhuur van een bestaande woning
  • oplevering van een nieuwe woning
  • een grote renovatie, als die 25% of meer van de woninginhoud betreft (sinds 29 mei 2026)
  • verlenging of vernieuwing van een huurcontract (sinds 29 mei 2026)

Sinds 29 mei 2026 geldt dit ook voor monumenten. Ontbreekt op zo'n moment een geldig label, dan kun je als eigenaar een boete krijgen. Is je label verlopen en ga je verkopen of verhuren? Vraag dan een nieuw label aan.

Hoe laat je na de verbouwing een nieuw label maken?

Na een kleine verbetering kan de adviseur je label soms op afstand aanpassen, zonder nieuw bezoek. Dat heet herlabelen. Volgens RVO kan dat tot en met 24 maanden na de opname van je huidige label. Het moet dan dezelfde adviseur zijn die dat label maakte. De naam van het adviesbedrijf staat op de eerste pagina van je label. De einddatum van je label blijft gelijk.

Herlabelen kan als je een onderdeel een-op-een vervangt, zoals enkel glas door hr++- of triple glas, of een oude cv-ketel door een hr-ketel. Het kan ook bij sommige andere aanpassingen, zoals een pui waar eerst een kleiner raam zat of vloerverwarming in plaats van radiatoren.

Heb je meer veranderd, of is je opname langer dan 24 maanden geleden? Dan komt er een adviseur langs voor een nieuwe opname. Volgens het kenniscentrum is dat ook nodig als je huis groter wordt of als je de gevel of het dak aan de buitenkant isoleert. Welke papieren de adviseur wil zien, staat per maatregel in de tabel hierboven.

Een EP-adviseur zoek je op bij het Centraal Register Techniek. De Rijksoverheid raadt aan om naar het vakpaspoort van de adviseur te vragen. Wat een nieuw label kost, hangt af van het type woning, de papieren die je hebt en de tijd die de adviseur nodig heeft. Vraag de adviseur om de prijs vooraf op papier te zetten.

Wanneer laat je het een vakman doen?

De EP-adviseur maakt het label, maar het werk zelf doet een vakman. Laat een vakman het doen als:

  • je de spouwmuur wilt laten vullen: dat kan alleen een gespecialiseerd bedrijf, dat eerst kijkt of je muur geschikt is
  • je kruipruimte lager is dan ongeveer 35 centimeter onder de balken: dan zijn er andere manieren nodig, zoals de kruipruimte laten vullen met isolatiemateriaal
  • je de gevel aan de buitenkant wilt isoleren: dat is een klus voor een gespecialiseerd isolatiebedrijf
  • je ISDE-subsidie wilt: volgens RVO moet dan een bedrijf het hele isolatiewerk doen

Zet in je aanvraag wat voor woning het is, het bouwjaar, je huidige label en wat er al geïsoleerd is. Foto's van de zolder, de kruipruimte of de gevel helpen de vakman om het werk in te schatten.

Wat vraag je vooraf aan een vakman?

  • Welke dikte en Rd-waarde krijgt de isolatie?
  • Zet je het aantal m², de dikte, de Rd-waarde en de meldcode op de offerte en de factuur?
  • Mag ik foto's maken voordat de isolatie wordt afgewerkt?
  • Is mijn spouwmuur geschikt, en hoe kijk je dat na?
  • Welk materiaal gebruik je? Het kenniscentrum raadt UF-schuim af.
  • Hoe komt er na het isoleren genoeg verse lucht binnen?
  • Blijven de ventilatiegaten van de kruipruimte open?

Bewaar dit voor de EP-adviseur

  • de factuur met je adres, het aantal m², de dikte en de Rd-waarde van het materiaal
  • foto's tijdens het werk, vóór de afwerking, waarop het materiaal en de dikte te zien zijn
  • een foto van de verpakking met de Rd-waarde
  • bouwtekeningen waarop de dikte van de isolatie staat

Ben je er zelf niet bij als er gewerkt wordt? Vraag dan iemand anders om foto's te maken.

Plaats je klus: vakmensen uit jouw regio kunnen reageren.

Dit artikel geeft algemene informatie en is geen financieel, fiscaal of juridisch advies. Regels en bedragen veranderen; kijk voor je eigen situatie bij de genoemde bron. Nagekeken op 20 oktober 2026.

Bronnen

Geschreven door VindenRen. Nagekeken op 20 oktober 2026.